Visions of Mars

IELTS Reading Practice • Passage + Full Questions • 150 Vocab • Full Explanations • Full VI Translation • Auto-save

Reading Passage

A Mars has long exerted a pull on the human imagination. The erratically moving red star in the sky was seen as sinister or violent by the ancients: The Greeks identified it with Ares, the god of war; the Babylonians named it after Nergal, god of the underworld. To the ancient Chinese, it was Ying-huo, the fire planet. Even after Copernicus proposed, in 1543, that the sun and not the Earth was the center of the local cosmos, the eccentricity of Mars’s celestial motions continued as a puzzle until, in 1609, Johannes Kepler planetary orbits as ellipses, with the sun at one focus.

B In that same year Galileo first observed Mars through a telescope. By the mid17th century, telescopes had improved enough to make visible the seasonally growing and shrinking polar ice caps on Mars, and features such as Syrtis Major, a dark patch thought to be a shallow sea. The Italian astronomer Giovanni Cassini was able to observe certain features accurately enough to calculate the planet’s rotation. The Martian day, he concluded, was forty minutes longer than our twenty-four hours; he was only three minutes off. While Venus, a closer and larger planetary neighbor, presented an impenetrable cloud cover, Mars showed a surface enough like Earth’s to invite speculation about its habitation by life-forms.

C Increasingly refined telescopes, challenged by the blurring effect of our own planet’s thick and dynamic atmosphere, made possible ever more detailed maps of Mars, specifying seas and even marshes where seasonal variations in presumed vegetation came and went with the fluctuating ice caps. One of the keenest eyed cartographers of the planet was Giovanni Schiaparelli, who employed the Italian word canali for perceived linear connections between presumed bodies of water. The word could have been translated as “channels,” but “canals” caught the imagination of the public and in particular that of Percival Lowell, a rich Boston Brahmin who in 1893 took up the cause of the canals as artifacts of a Martian civilization. As an astronomer, Lowell was an amateur and an enthusiast but not a crank. He built his own observatory on a mesa near Flagstaff, Arizona, more than 7,000 feet high and, in his own words, “far from the smoke of men”; his drawings of Mars were regarded as superior to Schiaparelli’s even by astronomers hostile to the Bostonian’s theories. Lowell proposed that Mars was a dying planet whose highly intelligent inhabitants were combating the increasing desiccation of their globe with a system of irrigation canals that distributed and conserved the dwindling water stored in the polar caps.

D This vision, along with Lowell’s stern Darwinism, was dramatized by H. G. Wells in one of science fiction’s classics, The War of the Worlds (1898). The Earth-invading Martians, though hideous to behold and merciless in action, are allowed a dollop of dispassionate human sympathy. Employing advanced instruments and intelligences honed by “the immediate pressure of necessity,” they enviously gaze across space at “our own warmer planet, green with vegetation and grey with water, with a cloudy atmosphere eloquent of fertility, with glimpses through its drifting cloud wisps of broad stretches of populous country and narrow, navy-crowded seas.”

E In the coming half century of Martian fancy, our neighboring planet served as a shadowy twin onto which earthly concerns, anxieties, and debates were projected. Such burning contemporary issues as colonialism, collectivism, and industrial depletion of natural resources found ample room for exposition in various Martian Utopias. A minor vein of science fiction showed Mars as the site, more or less, of a Christian afterlife; C. S. Lewis’s Out of the Silent Planet (1938) invented an unfallen world, Malacandra. Edgar Rice Burroughs’s wildly popular series of Martian romances presented the dying planet as a rugged, racially diverse frontier where, in the words of its Earthling superhero John Carter, life is “a hard and pitiless struggle for existence.” Following Burroughs, pulp science fiction, brushing aside possible anatomical differences, frequently mated Earthlings and Martians, the Martian usually the maiden in the match, and the male a virile Aryan aggressor from our own tough planet. The etiolated, brown-skinned, yellow-eyed Martians of Ray Bradbury’s poetic and despairing The Martian Chronicles (1950) vanish under the coarse despoilment that human invasion has brought.

F But all the fanciful Martian megafauna—Wells’s leathery amalgams of tentacles and hugely evolved heads; American journalist Garrett Serviss’s 15-foot-tall quasi red men; Burroughs’s 10-foot, 4-armed, olive-skinned Tharks; Lewis’s beaver-like hrossa and technically skilled pflfltriggi; and the “polar bear-sized creatures” that Carl Sagan imagined to be possibly roaming the brutally cold Martian surface—were swept into oblivion by the flyby photographs taken by Mariner 4 on July 14, 1965, from 6,000 miles away. The portion of Mars caught on an early digital camera showed no canals, no cities, no water, and no erosion or weathering. Mars more resembled the moon than the Earth. The pristine craters suggested that surface conditions had not changed in more than three billion years. The dying planet had been long dead.

G Two more Mariner flybys, both launched in 1969, sent back 57 images that, in the words of the NASA release, “revealed Mars to be heavily cratered, bleak, cold, dry, nearly airless and generally hostile to any Earth-style life-forms.” But Mariner 9, an orbiter launched in 1971, dispatched, over 146 days, 7,000 photographs of surprisingly varied and violent topography: volcanoes, of which the greatest, Olympus Mons, is 13 miles high, and a system of canyons, Valles Marineris, that on Earth would stretch from New York City to Los Angeles. Great arroyos and tear-shaped islands testified to massive floods in the Martian past, presumably of water, the sine qua non of life as Earth knows it. In 1976 the two Viking landers safely arrived on the Martian surface; the ingenious chemical experiments aboard yielded, on the question of life on Mars, ambiguous results whose conclusions are still being debated into the 21st century.

H In the meantime, our geographical and geological intimacy with Mars grows. The triumphant deployment of the little Sojourner rover in 1997 was followed in 2004 by the even more spectacular success of two more durable rovers, Spirit and Opportunity. In four years of solar-powered travels on the red planet, the twin robots have relayed unprecedentedly detailed images, including many clearly of sedimentary rocks, suggesting the existence of ancient seas. The stark, russet-tinged photographs plant the viewer right on the surface; the ladderlike tracks of Spirit and Opportunity snake and gouge their way across rocks and dust that for eons have rested scarcely disturbed under salmon pink skies and a pearlescent sun. In this tranquil desolation, the irruption of our live curiosity and systematic purpose feels heroic.

I Now the Phoenix mission, with its surpassingly intricate arm, scoop, imagers, and analyzers, takes us inches below the surface of dust, sand, and ice in Mars’s north polar region. Spoonfuls of another planet’s substance, their chemical ingredients volatilized, sorted, and identified, become indexes to cosmic history. Meanwhile, the Mars Reconnaissance Orbiter, the newest of three operational spacecraft circling the planet, feeds computers at the University of Arizona with astoundingly vivid and precise photographs of surface features. Some of these false-color images appear totally abstract, yet they yield to knowledgeable eyes riches of scientific information.

J The dead planet is not so dead after all: Avalanches and dust storms are caught on camera, and at the poles a seasonal sublimation of dry ice produces erosion and movement. Dunes shift; dust devils trace dark scribbles on the delicate surface. Whether or not evidence of microbial or lichenous life emerges amid this far-off flux, Mars has become an ever nearer neighbor, a province of human knowledge. Dim and fanciful visions of the twinkling fire planet have led to panoramic close-ups beautiful beyond imagining.

Questions

Auto-save

Questions 1–5: Which paragraph contains the information?

Viết chữ cái A–J cho mỗi câu.

  1. People from Mars and people from our planet fall in love with each other
  2. the accurate caculation of Martian day by an astronomer
  3. the highest volcano on Mars
  4. various writings with Mars as the background
  5. imaginative ideas the ancients had about Mars

Questions 6–10: Match the robot explorers to their deeds

Chọn chữ cái A–F.

  • A. Mariner 4
  • B. Mariner 9
  • C. Viking lander
  • D. Spirit and Opportunity
  • E. Phoenix
  • F. Mars Reconnaissance Orbiter
  1. It did tests on the possibility of life on Mars but no definitive conclusions have been made by now.
  2. It dig the surface of Mars and made analysis of substance collected.
  3. Photos collected by this robot explorer denied the existence of the horrible creatures previously described in some books.
  4. It got the energy from the Sun and sent pictures suggesting that seas could have existed on Mars long time ago.
  5. Photos from the robot explorer display that the landscape of Mars is quite different from what has been traditionally depicted.

Questions 11–13: TRUE / FALSE / NOT GIVEN

Viết TRUE, FALSE hoặc NOT GIVEN.

  1. Giovanni Schiaparelli proposed that the interconnected bodies of water were canals built by intelligent livings on Mars.
  2. Human beings will land on Mars in 20 years.
  3. With the help of robot explorers, Mars is no longer as distant as it appears to be.

Tab để chuyển ô • Dữ liệu sẽ được lưu tự động trong trình duyệt • Không phân biệt HOA/thường.

📚 150 Từ vựng chủ điểm (Mars & Space) — có IPA & dịch

Nhấn để mở/đóng
Hiện / Ẩn danh sách
  1. Mars /mɑːz/ – Sao Hỏa
  2. planet /ˈplænɪt/ – hành tinh
  3. red planet /rɛd ˈplænɪt/ – hành tinh đỏ
  4. telescope /ˈtɛlɪskəʊp/ – kính viễn vọng
  5. observatory /əbˈzɜːvətəri/ – đài quan sát
  6. astronomer /əˈstrɒnəmə/ – nhà thiên văn
  7. astronomy /əˈstrɒnəmi/ – thiên văn học
  8. orbit /ˈɔːbɪt/ – quỹ đạo
  9. ellipse /ɪˈlɪps/ – hình elip
  10. eccentricity /ˌɛksɛnˈtrɪsɪti/ – độ lệch tâm
  11. focus /ˈfəʊkəs/ – tiêu điểm
  12. heliocentric /ˌhiːliəʊˈsɛntrɪk/ – nhật tâm
  13. geocentric /ˌdʒiːəʊˈsɛntrɪk/ – địa tâm
  14. polar ice cap /ˈpəʊlə aɪs kæp/ – mũ băng cực
  15. Syrtis Major /ˈsɜːtɪs ˈmeɪdʒə/ – Syrtis Major (vùng tối trên Sao Hỏa)
  16. rotation /rəʊˈteɪʃən/ – sự quay
  17. rotation period /rəʊˈteɪʃən ˈpɪərɪəd/ – chu kỳ quay
  18. sol /sɒl/ – ngày Sao Hỏa (sol)
  19. axis /ˈæksɪs/ – trục
  20. axial tilt /ˈæksɪəl tɪlt/ – độ nghiêng trục
  21. celestial /sɪˈlɛstʃəl/ – thuộc bầu trời
  22. constellation /ˌkɒnstəˈleɪʃən/ – chòm sao
  23. Copernicus /kəˈpɜːnɪkəs/ – Cô-péc-níc
  24. Galileo /ˌgælɪˈleɪəʊ/ – Ga-li-lê
  25. Kepler /ˈkɛplə/ – Kép-lơ
  26. Cassini (Giovanni) /kəˈsiːni/ – Ca-xi-ni (Giovanni)
  27. Babylonians /ˌbæbɪˈləʊniənz/ – người Babylon
  28. Ares /ˈɛəriːz/ – Ares (thần chiến tranh)
  29. Nergal /ˈnɜːgæl/ – Nergal (thần âm phủ)
  30. Ying-huo /ˈjɪŋ.hwɔː/ – Anh Hỏa (sao Hỏa trong cổ Trung Hoa)
  31. canal /kəˈnæl/ – kênh đào
  32. channel /ˈtʃænəl/ – dòng/kênh tự nhiên
  33. irrigation /ˌɪrɪˈgeɪʃən/ – tưới tiêu
  34. desiccation /ˌdɛsɪˈkeɪʃən/ – sự khô hạn
  35. oasis /əʊˈeɪsɪs/ – ốc đảo
  36. cartography /kɑːˈtɒgrəfi/ – bản đồ học
  37. observatory dome /əbˈzɜːvətəri dəʊm/ – mái vòm đài thiên văn
  38. mesa /ˈmeɪsə/ – cao nguyên dạng bàn
  39. Flagstaff /ˈflægstɑːf/ – Flagstaff (địa danh)
  40. Lowell Observatory /ˈləʊəl əbˈzɜːvətəri/ – Đài quan sát Lowell
  41. Percival Lowell /ˈpɜːsɪvəl ˈləʊəl/ – Percival Lowell
  42. science fiction /ˈsaɪəns ˈfɪkʃən/ – khoa học viễn tưởng
  43. H. G. Wells /ˌeɪʧ dʒiː wɛlz/ – H. G. Wells
  44. The War of the Worlds /ðə wɔːr əv ðə wɜːldz/ – Cuộc chiến các thế giới
  45. C. S. Lewis /ˌsiː ˈɛs ˈluːɪs/ – C. S. Lewis
  46. Malacandra /ˌmæləˈkændrə/ – Malacandra (tên Sao Hỏa trong tác phẩm)
  47. Edgar Rice Burroughs /ˈɛdgə ˈraɪs ˈbʌrəʊz/ – Edgar Rice Burroughs
  48. John Carter /dʒɒn ˈkɑːtə/ – John Carter
  49. Ray Bradbury /reɪ ˈbrædbəri/ – Ray Bradbury
  50. The Martian Chronicles /ðə ˈmɑːʃən ˈkrɒnɪklz/ – Biên niên sử Sao Hỏa
  51. megafauna /ˌmɛgəˈfɔːnə/ – động vật khổng lồ
  52. tentacle /ˈtɛntəkəl/ – xúc tu
  53. crater /ˈkreɪtə/ – hố va chạm
  54. flyby /ˈflaɪbaɪ/ – bay lướt qua
  55. orbiter /ˈɔːbɪtə/ – tàu quỹ đạo
  56. lander /ˈlændə/ – tàu đổ bộ
  57. rover /ˈrəʊvə/ – xe tự hành
  58. Sojourner /ˈsɒdʒɜːnə/ – Sojourner (tên rover)
  59. Spirit /ˈspɪrɪt/ – Spirit (tên rover)
  60. Opportunity /ˌɒpəˈtjuːnɪti/ – Opportunity (tên rover)
  61. Phoenix /ˈfiːnɪks/ – Phoenix (tàu đổ bộ)
  62. Mars Reconnaissance Orbiter /mɑːz rɪˈkɒnɪsəns ˈɔːbɪtə/ – Tàu quỹ đạo thám sát Sao Hỏa
  63. Mariner 4 /ˈmærɪnə fɔː/ – Mariner 4
  64. Mariner 9 /ˈmærɪnə naɪn/ – Mariner 9
  65. Viking lander /ˈvaɪkɪŋ ˈlændə/ – Tàu đổ bộ Viking
  66. HiRISE /haɪˈraɪz/ – Máy ảnh HiRISE
  67. false-color image /fɔːls ˈkʌlə ˈɪmɪdʒ/ – ảnh giả màu
  68. digital camera /ˈdɪdʒɪtl ˈkæmərə/ – máy ảnh số
  69. imager /ˈɪmɪdʒə/ – thiết bị chụp ảnh
  70. analyzer /ˈænəlaɪzə/ – bộ phân tích
  71. robotic arm /rəʊˈbɒtɪk ɑːm/ – cánh tay rô-bốt
  72. scoop /skuːp/ – gàu xúc
  73. solar-powered /ˌsəʊlə ˈpaʊəd/ – chạy bằng năng lượng mặt trời
  74. sedimentary rock /ˌsɛdɪˈmɛntri rɒk/ – đá trầm tích
  75. ancient seas /ˈeɪnʃənt siːz/ – biển cổ đại
  76. topography /təˈpɒgrəfi/ – địa hình
  77. Olympus Mons /oʊˈlɪmpəs mɒnz/ – Olympus Mons (núi lửa)
  78. Valles Marineris /ˌvæleɪs ˌmærɪˈnɛərɪs/ – Valles Marineris (hệ thống hẻm núi)
  79. canyon /ˈkænjən/ – hẻm núi
  80. arroyo /əˈrɔɪəʊ/ – rãnh xói/lòng suối khô
  81. teardrop island /ˈtɪədrɒp ˈaɪlənd/ – đảo hình giọt nước
  82. erosion /ɪˈrəʊʒən/ – xói mòn
  83. weathering /ˈwɛðərɪŋ/ – phong hóa
  84. regolith /ˈrɛgəlɪθ/ – đất đá vụn bề mặt
  85. dune /djuːn/ – cồn cát
  86. dust devil /dʌst ˈdɛvl/ – lốc bụi
  87. avalanche /ˈævəˌlɑːnʃ/ – tuyết lở / sạt lở
  88. dry ice /draɪ aɪs/ – băng khô (CO₂)
  89. sublimation /ˌsʌblɪˈmeɪʃən/ – thăng hoa
  90. albedo /ælˈbiːdəʊ/ – suất phản chiếu
  91. atmosphere /ˈætməsfɪə/ – khí quyển
  92. thin atmosphere /θɪn ˈætməsfɪə/ – khí quyển mỏng
  93. nearly airless /ˈnɪəli ˈeəlɪs/ – gần như không khí
  94. carbon dioxide /ˈkɑːbən daɪˈɒksaɪd/ – carbon dioxide
  95. methane /ˈmiːθeɪn/ – mêtan
  96. water vapor /ˈwɔːtə ˈveɪpə/ – hơi nước
  97. temperature /ˈtɛmprɪtʃə/ – nhiệt độ
  98. Kelvin /ˈkɛlvɪn/ – Kelvin
  99. Celsius /ˈsɛlsiəs/ – độ C
  100. pressure /ˈprɛʃə/ – áp suất
  101. millibar /ˈmɪlɪˌbɑː/ – milibar
  102. global dust storm /ˈgləʊbəl dʌst stɔːm/ – bão bụi toàn cầu
  103. habitability /həˌbɪtəˈbɪləti/ – khả năng sinh sống
  104. microbial life /maɪˈkrəʊbiəl laɪf/ – sự sống vi sinh
  105. lichen /ˈlaɪkən/ – địa y
  106. biosignature /ˈbaɪəʊˌsɪgnɪtʃə/ – dấu hiệu sinh học
  107. spectroscopy /spɛkˈtrɒskəpi/ – quang phổ học
  108. resolution /ˌrɛzəˈluːʃən/ – độ phân giải
  109. topographic map /ˌtɒpəˈgræfɪk mæp/ – bản đồ địa hình
  110. delta /ˈdɛltə/ – châu thổ
  111. sediment /ˈsɛdɪmənt/ – trầm tích
  112. basalt /ˈbæsɔːlt/ – bazan
  113. igneous /ˈɪgnɪəs/ – magma/đá macma
  114. shield volcano /ʃiːld vɒlˈkeɪnəʊ/ – núi lửa khiên
  115. impact crater /ˈɪmpækt ˈkreɪtə/ – hố va chạm
  116. meteorite /ˈmiːtiəraɪt/ – thiên thạch
  117. mission /ˈmɪʃən/ – sứ mệnh
  118. spacecraft /ˈspeɪskrɑːft/ – tàu vũ trụ
  119. NASA /ˈnæsə/ – Cơ quan Hàng không Vũ trụ Hoa Kỳ
  120. landing site /ˈlændɪŋ saɪt/ – điểm hạ cánh
  121. wheel track /wiːl træk/ – vệt bánh xe
  122. pearlescent sun /pɜːˈlɛsənt sʌn/ – Mặt Trời ánh ngọc trai (ẩn dụ)
  123. russet-tinged /ˈrʌsɪt tɪndʒd/ – ánh nâu đỏ
  124. topographic variety /təˌpɒgrəˈfaɪk vəˈraɪəti/ – sự đa dạng địa hình
  125. violent topography /ˈvaɪələnt təˈpɒgrəfi/ – địa hình dữ dội
  126. ocean (ancient) /ˈəʊʃən/ – đại dương (cổ đại)
  127. water ice /ˈwɔːtər aɪs/ – băng nước
  128. north polar region /nɔːθ ˈpəʊlə ˈriːdʒən/ – vùng cực bắc
  129. volatile /ˈvɒlətaɪl/ – dễ bay hơi
  130. index to history /ˈɪndɛks tə ˈhɪstəri/ – chỉ dấu lịch sử
  131. false interpretation /fɔːls ɪnˌtɜːprɪˈteɪʃən/ – diễn giải sai
  132. canali (Italian) /kəˈnɑːli/ – “canali” (tiếng Ý)
  133. translation /trænzˈleɪʃən/ – dịch thuật
  134. misinterpretation /ˌmɪsɪnˌtɜːprɪˈteɪʃən/ – hiểu sai
  135. amateur /ˈæmətɜː/ – nghiệp dư
  136. enthusiast /ɪnˈθjuːzɪæst/ – người nhiệt huyết
  137. crank /kræŋk/ – kẻ lập dị (mang tính chê)
  138. frontier /ˈfrʌntɪə/ – biên cương/miền viễn
  139. utopia /juːˈtəʊpiə/ – không tưởng
  140. dystopia /dɪsˈtəʊpiə/ – phản không tưởng
  141. colonialism /kəˈləʊniəlɪzəm/ – chủ nghĩa thực dân
  142. collectivism /kəˈlɛktɪvɪzəm/ – chủ nghĩa tập thể
  143. industrial depletion /ɪnˈdʌstriəl dɪˈpliːʃən/ – cạn kiệt do công nghiệp
  144. afterlife /ˈɑːftəlaɪf/ – thế giới bên kia
  145. anatomy /əˈnætəmi/ – giải phẫu
  146. beaver-like /ˈbiːvə laɪk/ – giống hải ly
  147. polar region /ˈpəʊlə ˈriːdʒən/ – vùng cực
  148. seasonal variation /ˈsiːznl ˌvɛərɪˈeɪʃən/ – biến thiên theo mùa
  149. cloud cover /klaʊd ˈkʌvə/ – mây che phủ
  150. dark patch /dɑːk pætʃ/ – mảng tối
  151. rotation rate /rəʊˈteɪʃən reɪt/ – tốc độ quay
  152. measurement error /ˈmɛʒəmənt ˈɛrə/ – sai số đo
  153. early digital /ˈɜːli ˈdɪdʒɪtl/ – kỹ thuật số sơ khai
  154. pristine /ˈprɪstiːn/ – nguyên sơ
  155. bleak /bliːk/ – hoang vắng, lạnh lẽo
  156. hostile /ˈhɒstaɪl/ – khắc nghiệt
  157. sine qua non /ˌsiːneɪ kwɑː ˈnɒn/ – điều kiện tất yếu
  158. debatable /dɪˈbeɪtəbl/ – còn tranh luận
  159. intimacy (with) /ˈɪntɪməsi/ – mức độ thân cận
  160. ladderlike tracks /ˈlædəlaɪk træks/ – vệt bánh xe như thang
  161. tranquil desolation /ˈtræŋkwɪl ˌdɛsəˈleɪʃən/ – hoang vắng yên tĩnh
  162. systematic purpose /ˌsɪstəˈmætɪk ˈpɜːpəs/ – mục đích có hệ thống
  163. false-color /fɔːls ˈkʌlə/ – giả màu
  164. vivid /ˈvɪvɪd/ – sống động
  165. precise /prɪˈsaɪs/ – chính xác
  166. microbial /maɪˈkrəʊbiəl/ – vi sinh
  167. province of knowledge /ˈprɒvɪns əv ˈnɒlɪdʒ/ – phạm vi tri thức
  168. panoramic close-up /ˌpænəˈræmɪk ˈkləʊs ʌp/ – cận cảnh toàn ảnh

Tổng cộng: 150 mục.

🧠 Giải thích chi tiết (click để mở)

Lý do chọn đáp án cho từng câu
Hiện / Ẩn toàn bộ giải thích
Questions 1–5 (Đoạn chứa thông tin)

1 → E. Đoạn E nói rõ dòng pulp sci-fi “frequently mated Earthlings and Martians, the Martian usually the maiden…” ⇒ có tình yêu/ghép đôi giữa người Trái Đất và người Sao Hỏa.

2 → B. Đoạn B: Cassini “calculate the planet’s rotation… The Martian day… forty minutes longer… he was only three minutes off.” ⇒ phép tính gần chính xác độ dài ngày Sao Hỏa.

3 → G. Đoạn G nêu “Olympus Mons, is 13 miles high” ⇒ ngọn núi lửa cao nhất.

4 → E. Đoạn E liệt kê nhiều tác phẩm & khuynh hướng: Utopia, C. S. Lewis, Burroughs, Bradbury… ⇒ “various writings with Mars as the background”.

5 → A. Đoạn A nói về quan niệm của người xưa: Ares, Nergal, Ying-huo… ⇒ ý tưởng/diễn giải cổ đại về Sao Hỏa.

Questions 6–10 (Ghép tàu thăm dò với thành tựu)

6 → C (Viking lander). Đoạn G cuối: thí nghiệm hóa học của Viking cho kết quả “ambiguous… still being debated” ⇒ kiểm tra sự sống nhưng chưa ngã ngũ.

7 → E (Phoenix). Đoạn I: Phoenix có “arm, scoop, imagers, and analyzers… inches below the surface… Spoonfuls… identified” ⇒ xúc bề mặt và phân tích.

8 → A (Mariner 4). Đoạn F: ảnh Mariner 4 “showed no canals, no cities… The dying planet had been long dead.” ⇒ bác bỏ sinh vật khổng lồ trong sách.

9 → D (Spirit & Opportunity). Đoạn H: “solar-powered travels… images… sedimentary rocks, suggesting… ancient seas” ⇒ chạy bằng năng lượng mặt trời, ảnh gợi ý biển cổ.

10 → B (Mariner 9). Đoạn G giữa: Mariner 9 cho thấy địa hình đa dạng (núi lửa, hẻm núi, dòng lũ…) trái với hình dung truyền thống “bleak, cold, dry”.

Questions 11–13 (T/F/NG)

11 → FALSE. Schiaparelli dùng từ canali (có thể dịch “channels”); chính Lowell mới diễn giải là “irrigation canals” do người thông minh xây ⇒ phát biểu gán cho Schiaparelli là sai.

12 → NOT GIVEN. Bài không nêu thời điểm con người đặt chân lên Sao Hỏa “trong 20 năm” ⇒ không có thông tin.

13 → TRUE. Đoạn J: “Mars has become an ever nearer neighbor, a province of human knowledge.” ⇒ với robot thăm dò, Sao Hỏa trở nên gần gũi hơn.

📖 Bản dịch tiếng Việt (đầy đủ & sát nghĩa)

A Sao Hỏa từ lâu đã cuốn hút trí tưởng tượng của con người. Ngôi sao đỏ chuyển động thất thường trên bầu trời bị người xưa coi là điềm dữ hay bạo lực: người Hy Lạp đồng nhất nó với Ares, vị thần chiến tranh; người Babylon đặt tên theo Nergal, thần âm phủ. Với người Trung Hoa cổ đại, đó là Ứng Hỏa, hành tinh lửa. Ngay cả sau khi Cô-péc-níc vào năm 1543 đề xuất rằng Mặt Trời chứ không phải Trái Đất là trung tâm vũ trụ cục bộ, độ lệch tâm trong chuyển động thiên thể của Sao Hỏa vẫn là một câu đố cho đến khi, năm 1609, Giô-ha-nơ Kép-lơ [mô tả] quỹ đạo hành tinh là các hình elip, với Mặt Trời ở một tiêu điểm.

B Cũng trong năm đó, Ga-li-lê lần đầu quan sát Sao Hỏa qua kính viễn vọng. Đến giữa thế kỷ 17, kính viễn vọng đã đủ cải tiến để nhìn thấy các mũ băng cực trên Sao Hỏa lớn lên rồi nhỏ lại theo mùa, và các đặc trưng như Syrtis Major, một mảng tối được cho là biển nông. Nhà thiên văn người Ý Gio-van-ni Ca-xi-ni đã quan sát đủ chính xác một số đặc điểm để tính tốc độ tự quay của hành tinh. Ông kết luận ngày Sao Hỏa dài hơn hai mươi bốn giờ của chúng ta bốn mươi phút; ông chỉ sai có ba phút. Trong khi Kim Tinh—người láng giềng gần và lớn hơn—hiện ra với màn mây bất khả xâm nhập, thì Sao Hỏa bộc lộ một bề mặt đủ giống Trái Đất để khơi gợi suy đoán về khả năng có sự sống cư trú.

C Những kính viễn vọng ngày càng tinh xảo—dù bị thách thức bởi hiệu ứng nhoè do khí quyển dày và năng động của chính Trái Đất—đã cho phép vẽ các bản đồ chi tiết hơn về Sao Hỏa, chỉ định các “biển” và thậm chí cả “đầm lầy”, nơi những biến thiên theo mùa của thảm thực vật giả định đến rồi đi cùng các mũ băng. Một trong những người vẽ bản đồ tinh mắt nhất là Gio-van-ni Schiaparelli, người dùng từ Ý canali cho các kết nối thẳng giữa những khối nước được cho là tồn tại. Từ này có thể dịch là “kênh rạch tự nhiên” (channels), nhưng bản dịch “canals” (kênh đào) đã châm ngòi trí tưởng tượng công chúng, đặc biệt là của Percival Lowell—một quý tộc Boston giàu có—người năm 1893 đứng ra cổ vũ cho giả thuyết “kênh đào” như những tạo phẩm của một nền văn minh Sao Hỏa. Với tư cách nhà thiên văn, Lowell là người nghiệp dư và nhiệt huyết nhưng không phải kẻ quái đản. Ông xây đài quan sát của riêng mình trên một đỉnh mesa gần Flagstaff, Arizona, cao hơn 7.000 feet và, theo lời ông, “xa khỏi khói bụi của loài người”; các bản vẽ Sao Hỏa của ông được coi là vượt trội hơn của Schiaparelli ngay cả bởi những nhà thiên văn vốn phản đối các thuyết của người Boston này. Lowell đề xuất rằng Sao Hỏa là hành tinh đang chết dần, nơi những cư dân cực kỳ thông minh đang chống chọi tình trạng khô hạn gia tăng của thế giới họ bằng một hệ thống kênh tưới tiêu phân phối và tích trữ lượng nước ngày một cạn dần ở các mũ băng cực.

D Viễn cảnh này, cùng với chủ nghĩa Darwin nghiêm khắc của Lowell, đã được H. G. Wells kịch tính hóa trong một kiệt tác khoa học viễn tưởng, Cuộc chiến các thế giới (1898). Những người Sao Hỏa xâm lược Trái Đất, tuy gớm ghiếc và tàn nhẫn, vẫn được tác giả dành chút cảm thông lạnh lùng của con người. Sử dụng các công cụ tối tân và trí tuệ được mài dũa bởi “áp lực tức thời của nhu cầu”, họ nhìn thèm thuồng qua không gian về “chính hành tinh ấm áp của chúng ta, xanh màu thảm thực vật và xám của nước, với bầu khí quyển nhiều mây biểu đạt sự màu mỡ, cùng những thoáng nhìn xuyên qua các vệt mây trôi của những dải đất đông dân và những vùng biển hẹp đầy tàu thuyền.”

E Trong nửa thế kỷ sắp đến của những mộng tưởng về Sao Hỏa, hành tinh láng giềng trở thành người song trùng mờ ảo để người Trái Đất chiếu rọi các mối bận tâm, lo âu và tranh luận. Các vấn đề thời sự nóng như chủ nghĩa thực dân, chủ nghĩa tập thể, hay sự cạn kiệt tài nguyên do công nghiệp đều tìm được chỗ phô bày trong nhiều Utopia đặt bối cảnh Sao Hỏa. Một mạch nhỏ của khoa học viễn tưởng xem Sao Hỏa như gần giống cõi sau của Kitô giáo; tác phẩm Out of the Silent Planet (1938) của C. S. Lewis dựng nên một thế giới chưa sa ngã, Malacandra. Loạt tiểu thuyết lãng mạn về Sao Hỏa rất ăn khách của Edgar Rice Burroughs lại mô tả hành tinh đang hấp hối như một miền biên cương gồ ghề và đa sắc tộc, nơi—theo lời người hùng Trái Đất John Carter—đời sống là “một cuộc vật lộn khắc nghiệt và không chút khoan dung để tồn tại.” Theo sau Burroughs, dòng pulp đôi khi bỏ qua khác biệt giải phẫu, thường xuyên “ghép đôi” người Trái Đất và người Sao Hỏa—thường cô dâu là người Sao Hỏa và chú rể là kẻ chinh phục Aryan cường tráng từ hành tinh rắn rỏi của chúng ta. Những người Sao Hỏa gầy guộc, da nâu, mắt vàng trong Biên niên sử Sao Hỏa (1950) đầy chất thơ và u sầu của Ray Bradbury rồi cũng tan biến dưới sự tàn phá thô bạo do con người mang tới.

F Nhưng toàn bộ “đại thú” Sao Hỏa do trí tưởng tượng dệt nên—những thực thể da thuộc với xúc tu và cái đầu tiến hóa khổng lồ của Wells; những “người đỏ” cao 15 foot của nhà báo Mỹ Garrett Serviss; các Thark cao 10 foot, bốn tay, da ô-liu của Burroughs; loài hrossa giống hải ly và pflfltriggi khéo tay của Lewis; cùng các “sinh vật to bằng gấu bắc cực” mà Carl Sagan tưởng có thể lang thang trên bề mặt lạnh buốt—đã bị quét sạch bởi những bức ảnh bay lướt qua do Mariner 4 chụp ngày 14/7/1965 từ khoảng cách 6.000 dặm. Phần bề mặt Sao Hỏa lọt vào ống kính máy ảnh số sơ khai cho thấy không có kênh đào, không thành phố, không nước, và cũng chẳng có xói mòn hay phong hóa. Sao Hỏa giống Mặt Trăng hơn Trái Đất. Những hố va chạm nguyên sơ gợi rằng điều kiện bề mặt đã không đổi suốt hơn ba tỷ năm. Hành tinh “đang hấp hối” thật ra đã chết từ lâu.

G Thêm hai chuyến bay lướt Mariner nữa, đều phóng năm 1969, gửi về 57 bức ảnh cho thấy—theo thông cáo NASA—“Sao Hỏa đầy hố va chạm, ảm đạm, lạnh, khô, gần như không khí và nhìn chung không thân thiện với dạng sống kiểu Trái Đất.” Nhưng Mariner 9, tàu quỹ đạo phóng năm 1971, trong 146 ngày đã chuyển về 7.000 bức ảnh về địa hình đáng kinh ngạc, đa dạng và dữ dội: các núi lửa—trong đó Olympus Mons cao 13 dặm—và một hệ hẻm núi Valles Marineris mà nếu ở Trái Đất sẽ kéo dài từ New York đến Los Angeles. Những lòng suối khô và các đảo hình giọt nước cho thấy đã từng có những trận lũ khổng lồ trong quá khứ Sao Hỏa, nhiều khả năng là nước—điều kiện tất yếu của sự sống như ta biết. Năm 1976, hai tàu đổ bộ Viking hạ cánh an toàn; các thí nghiệm hóa học tinh tế trên tàu cho kết quả mập mờ về câu hỏi “Sao Hỏa có sự sống không”, và kết luận vẫn còn được tranh luận tới tận thế kỷ 21.

H Trong khi đó, mức độ thân cận địa lý và địa chất của chúng ta với Sao Hỏa tăng dần. Việc triển khai thành công chiếc rover nhỏ Sojourner năm 1997 được nối tiếp bằng thắng lợi ngoạn mục hơn của hai rover bền bỉ SpiritOpportunity năm 2004. Trong bốn năm lữ hành chạy bằng năng lượng mặt trời trên hành tinh đỏ, cặp rô-bốt này đã truyền về những hình ảnh chi tiết chưa từng có, bao gồm nhiều bức chụp rõ đá trầm tích, gợi ý sự tồn tại của các biển cổ. Những bức ảnh sắc lạnh ánh đỏ nâu đặt người xem như đứng ngay trên bề mặt; vệt bánh xe như thang của SpiritOpportunity ngoằn ngoèo khía rạch trên đá và bụi vốn yên nghỉ qua hàng tỉ năm dưới bầu trời hồng đào và một Mặt Trời ánh ngọc trai. Trong khung cảnh hoang vắng bình yên ấy, sự bừng nở của trí tò mò sống động và mục đích có hệ thống của loài người trở nên thật anh hùng.

I Hiện nay, sứ mệnh Phoenix—với cánh tay, gàu xúc, máy ảnh và bộ phân tích tinh vi vượt bậc—đưa chúng ta xuống sâu từng inch dưới lớp bụi, cát và băng của vùng cực bắc Sao Hỏa. Những “thìa mẫu” vật chất của một hành tinh khác, khi được làm bay hơi, phân loại và định danh các thành phần hóa học, trở thành chỉ dấu của lịch sử vũ trụ. Cùng lúc, Mars Reconnaissance Orbiter—tàu mới nhất trong ba tàu đang hoạt động quanh Sao Hỏa—liên tục gửi về các máy tính ở Đại học Arizona những bức ảnh về bề mặt có độ nét và độ chính xác đáng kinh ngạc. Một số ảnh giả màu trông hoàn toàn trừu tượng, song tiết lộ cho con mắt am hiểu những kho tàng thông tin khoa học.

J Hóa ra “hành tinh chết” không chết như tưởng: các trận tuyết lở và bão bụi được ghi hình; ở các cực, quá trình thăng hoa theo mùa của băng khô tạo ra xói mòn và chuyển dịch. Cồn cát dịch chuyển; lốc bụi vẽ những vệt ngoằn ngoèo sẫm màu lên bề mặt mong manh. Dù bằng chứng về sự sống vi sinh hay địa y có xuất hiện trong dòng biến động xa xôi này hay không, Sao Hỏa đã trở thành người láng giềng ngày một gần—một “tỉnh” trong cõi tri thức của loài người. Những hình dung mơ hồ và lãng mạn về hành tinh lửa lấp lánh ấy cuối cùng dẫn tới các cận cảnh toàn ảnh đẹp hơn mọi tưởng tượng.

© IELTS Reading